Öz
Amaç
Sjögren sendromu (SS) ağız ve göz kuruluğuna sebep olan, özellikle ekzokrin bezlerin lenfositik infiltrasyonu ile karakterize kronik, ilerleyici, otoimmün bir hastalıktır. SS’de ortaya çıkan ağız ve göz kuruluğuna bağlı olarak flora etkilenmekte ve bakterilerin kolonizasyonu artmaktadır. Çalışmamızda primer SS hastalarının göz ve burun kültürlerinde Staphylococcus aureus (S. aureus) ve ağız kültürlerinde Candida albicans (C. albicans) sıklığının sağlıklı gönüllülere göre fazla olduğunun gösterilmesi amaçlanmıştır.
Yöntem
Çalışmaya Şubat 2016-Haziran 2016 tarihleri arasında Kayseri Eğitim ve Araştırma Hastanesi, Romatoloji Polikliniği’ne başvuran Amerika-Avrupa Konsensus Grubu kriterlerine göre primer SS tanısı almış hastalar dahil edilmiştir. Kontrol grubu olarak ise Kayseri Eğitim ve Araştırma Hastanesi, İç Hastalıkları Polikliniği’ne başvuran sağlıklı gönüllüler alınmıştır. Örnekler burundan (her iki burun deliğinin medyal burun mukozası), ağızdan (molara yakın yanak mukozası) ve konjonktival kese (dört pamuklu çubuk dönüşü ile) alınmıştır.
Bulgular
Ağız kültürlerinin değerlendirilmesinde; hasta grubunun %37’sinde (n=37) ve kontrol grubunun %17’sinde (n=17) C. albicans üremesi tespit edildi. İki grup arasındaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu görüldü (p=0,001). Burun kültürlerinin değerlendirilmesinde hasta grubunun %12’sinde (n=12) ve kontol grubunun %1’inde (n=1) S.aureus üremesi saptanmıştır. İki grup arasındaki farkın istatistiksel olarak anlamlı olduğu görüldü (p=0,002).
Sonuç
Burunda S.aureus ve ağızda C. albicans görülme sıklığının SS’li hastalarda kontrol grubuna göre artmış olduğu tespit edildi. Elde edilen bu sonuçlar SS’de meydana gelen mukozal kuruluğun normal floranın değişmesine sebep olduğunu göstermektedir. Ancak normal floradaki bu değişikliğin hastalık oluşturup oluşturmadığı net olarak ortaya konamamıştır.
Anahtar Kelimeler: Primer Sjögren sendromu, nazal Stafilococcus aureus, oral Candida albicans
Kaynakça
Thanou-Stavraki A, James JA. Primary Sjögren’s syndrome: current and prospective therapies. Semin Arthritis Rheum. 2008;37:273-92.
Roguedas AM, Misery L, Sassolas B, Le Mason G, Pennec YL, Youinou P. Cutaneous manifestations of primary Sjögren’s syndrome are understimated. Clin Exp Rheumatol. 2004;22:632-6.
Haugen AJ, Peen E, Hulten B, et al. Estimation of the prevalence of primary Sjögren’s syndrome in two age -different community-based populations using two sets of classification criteria: the Hordoland Health Study. Scand J Rheumatol. 2008;37:30-4.
Ramos-Casals M, Tzioufas AG, Font J. Primary Sjögren’s syndrome: new clinical and therapeutic concepts. Ann Rheum Dis. 2005;64:347-54.
Theander E, Jacobsson LT. Relationship of Sjögren’s syndrome to other connective tissue and autoimmune disorders. Rheum Dis Clin North Am. 2008;34:935-47,viii-ix.
Almstahl A, Kroneld U, Tarkowski A, Wikström M. Oral microbial flora in Sjögren’s syndrome. J Rheumatol. 1999;26:110-4.
Rhodus NL, Michalowicz BS. Periodontal status and sulucular Candida albicans colonizationn in patients with primary Sjogren’s syndrome. Quintessence Int. 2005;36:228-33.
Gül M, Çıragil P, Aral M. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tıp Fakültesi hastane personelinde burun ve el Staphylococcus aureus taşıyıcılığı. ANKEM Dergisi. 2004;18:36-9.
Şahin G. Sjögren sendromu’nun nazal floraya etkisi (Uzmanlık tezi). Gazi Üniversitesi İç Hastalıkları Anabilim Dalı, Ankara, 2010. [Turkish]
Vitali C, Bombardieri S, Moutsopoulos HM, et al. Assessment of the European classification criteria for Sjogren’s syndrome in a series of clinically defined cases: results of a prospective multicentre study. The European Study Group On Diagnostic Criteria for Sjogren’s syndrome. Ann Rheum Dis. 1996;552:116-21.
Mandel ID. The functions of saliva. J Dent Res. 1987;66:623-7.
Levine RS. Saliva. 2. Saliva and dental caries. Dent Update. 1989;16:158-65.
Irlapati RV, Nagaprabu VN, Suresh K, Agrawal S, Gumdal N. Infections in rheumatology practice: an experience from NIMS, Hyderabad. Indian Journal of Rheumatology. 2011;6:25-30.
Sherman RG, Prusinski L, Ravenel MC, Joralmon RA. Oral candidosis, Quintessence Int. 2002;33:521-32.
Kindelan SA, Yeoman CM, Douglas CW, Franklin C. A comparison of intraoral Candida carriage in Sjogren’s syndrome patients with healthy xerostomic controls. Oral Surg Oral Med Oral Pathol Oral Radiol Endod. 1998;85:162-7.
